Masan rời Núi Pháo, về xây thành đắp lũy 3F

0
201

2017 có vẻ như là năm ko mấy yên ả đối với tổ chức marketing khoáng sản, trong đó sở hữu dự án Núi Pháo của Tập đoàn Masan.

Sau đợt thanh tra cuối năm ngoái của Bộ Tài nguyên Môi trường về ảnh hưởng môi trường của dự án chưa với kết quả chính thức, thì vừa qua, báo Economic Times của Ấn Độ loan báo Masan đang muốn bán lại mỏ Núi Pháo này cho 1 tập đoàn quốc doanh của nước này là NMDC.

Những thông tin về thương vụ này cho đến nay vẫn còn ít oi, dù rằng các quan chức NMDC cho biết họ “đã ký 1 thỏa thuận có một tổ chức của Việt Nam về vấn đề sắm bán”. Thông tin chưa chốt nhưng việc Masan nhượng lại đa số hay đa số mỏ Núi Pháo là tính toán thông minh, bởi nó không những giúp Masan trút bỏ một gánh nặng bấy lây nay níu kéo đà tăng trưởng, mà còn giúp Masan tụ họp trở lại vào lĩnh vực mấu chốt đang bị khó khăn dữ dội.

Tính lại bài toán “tiềm năng tỉ USD”

Núi Pháo là một trong những mỏ vonfram (wolfram, còn gọi là tungsten) to nhất thế giới, sở hữu trữ lượng quặng được ước lượng khoảng 66 triệu tấn với giá trị doanh thu sở hữu thể lên đến hàng tỉ USD. Núi Pháo được cấp giấy phép khai khẩn chính thức nói từ năm 2005 với 70% cổ phần thuộc về Tập đoàn Tibron (Canada). Ngoại giả, khủng hoảng kinh tế làm dự án gặp rộng rãi khó khăn về nguồn vốn huy động. Tibron năm 2007 đã bán lại Núi Pháo cho Dragon Capital nhưng quỹ này cũng chẳng thể đẩy nhanh tiến độ và đến năm 2010, Masan đã dancing vào thâu tóm đa số dự án.

Mỏ Núi Pháo ở Thái Nguyên. Ảnh: licogi13.com.vn.

Ngoại giả, ngày mai của Núi Pháo vẫn chưa thể mở sang 1 trang sách mới. Được xếp vào nhóm thành phẩm đã qua chế biến sâu để được phép xuất khẩu nhưng diễn biến giá vonfram thế giới tiếp tục chìm sâu, tổn phí hoạt động nâng cao nhanh làm cho kế hoạch buôn bán của Masan diễn ra không theo đúng như kỳ vọng. Thực tiễn, doanh thu năm 2016 của Núi Pháo đã tăng trưởng hơn 52% lúc đạt xấp xỉ 4.000 tỉ đồng, nhưng do tổn phí giá vốn hàng bán nâng cao mạnh hơn nên lợi nhuận ròng rã chỉ đạt 115,3 tỉ đồng, tương ứng thu nhập trên mỗi cổ phiếu chỉ vỏn vẹn có 153 đồng. Kết quả marketing này liên quan nhiều đến giá cổ phiếu MSR của Doanh nghiệp Tài nguyên Masan từ đầu năm 2016 cho tới nay.

Đơn vị Tài nguyên Masan đạt doanh thu và EBITDA kỷ lục trong quý IV/2016 nhờ năng suất cao và thực hiện kiểm soát chi phí chặt chẽ. Sản lượng trong quý IV/2016, trên cơ sở tương đồng vonfram, vượt 54% so mang sản lượng cộng kỳ năm 2015. Tuy nhiên, viễn ảnh của ngành công nghiệp vonfram vẫn chưa mấy sáng sủa trong năm nay do lượng hàng tồn kho tại Trung Quốc vẫn còn rất lớn, sức tiêu thụ toàn cầu tiếp tục ảm đạm do hai ngành chủ lực tiêu thụ vonfram chính là thép (tiêu thụ 18% sản lượng vonfram) và ô tô (25%) vẫn đang nâng cao trưởng cực kỳ rẻ. Hiện giá mỗi kg vonfram giao du trên sàn hàng hóa quốc tế đang nao núng ở mức 25 USD/kg, rẻ hơn sắp 20 USD so với phương pháp đây 2 năm. Bên cạnh đó, lượng vonfram tái chế được sử dụng ở những nước châu Á được kỳ vọng sẽ tăng từ mức 20% như hiện nay lên 45% trong ngày mai (hao hao như những quốc gia châu Âu và Bắc Mỹ) sẽ góp phần làm cho giảm nhu cầu đối có kim loại này.

Theo kiểm tra của Tổ chức Tham mưu thị trường Roskill (Anh), mang 1 số mỏ mới bao gồm cả Núi Pháo được đưa vào khai khác, sức ép giảm giá trên thị trường sẽ tiếp tục duy trì tới năm 2018 rồi mới trở lại trạng thái cân bằng. Giai đoạn năm 2013-2018, tốc độ tăng trưởng của nhu cầu vonfram được Roskill dự báo chỉ tăng khiêm tốn 2,6%/năm.

Không chỉ mang giá đầu ra phải chăng mà một rủi ro khác dành cho Núi Pháo là khả năng trữ lượng mỏ ko đạt được như kỳ vọng, bởi cho đến nay những tổ chức quốc tế chỉ mới chứng minh được một/3 trong tổng số 4.600 triệu tấn vonfram được ban bố trên toàn cầu là có thật. Theo kiểm tra của Doanh nghiệp Chứng khoán APEC, điều này có thể tạo rủi ro dài hạn cho Doanh nghiệp do đã tốn siêu nhiều tiền đầu tư vào trang thiết bị khẩn hoang.

Hiện Masan Resources đang đối mặt với áp lực cân đối mẫu tiền đang siêu lớn. Tính đến cuối năm 2016, vốn lưu động ròng của Công ty bị âm sắp một.000 tỉ đồng, tỉ lệ tính sổ ngắn hạn chỉ đạt 0,7 với đến những rủi ro thanh khoản nếu ko tiếp tục được bơm vốn từ tập đoàn mẹ hay các doanh nghiệp tín dụng.

Cuối năm ngoái, cổ đông chiến lược to nhất với 20,04% cổ phần của Masan Resources là Đơn vị MRC E-Learning Việt Nam 1 quỹ đầu tư được đồng quản lý bởi Tập đoàn Đầu tư Fortress và Mount Kellett E-Learning Việt Nam đã nhượng lại tất cả lượng cổ phần nắm giữ cho Đơn vị Tầm Nhìn Masan (một thành viên của Tập đoàn Masan). Ngoại trừ các nhà đầu tư lớn rút vốn ra khỏi Núi Pháo, quỹ đầu tư tên tuổi KKR cũng đã thoán vốn tất cả phần vốn đầu tư vào Masan Consumer. Điều đáng lưu ý là số tiền mà Masan sử dụng để chọn lại phần vốn của KKR là khoản tiền giải ngân đợt đầu 650 triệu USD của Tập đoàn Singha (Thái Lan) trong thương vụ đình đám M&A trị giá 1,1 tỉ USD giữa đôi bên.

Những khó khăn từ thị trường khai khoáng càng làm cho Masan quyết liệt hơn trong chiến lược 3F (feed-farm-food: từ nông trại tới bàn ăn) trên thị trường thực phẩm.

Nhận xét về triển vọng M&A của Núi Pháo, ông Fiachra Mac Cana, Giám đốc Điều hành của Tổ chức Chứng khoán HSC, cho rằng với thể Masan sẽ chỉ bán 1 tỉ lệ nhỏ khoảng 10-20% cho các nhà đầu tư ngoại. Mặc dù vậy, điều này cũng sở hữu thể tương trợ giải tỏa sức ép tài chính phần nào cho Masan tại “kho báu” này.

Quân bài 3F trong cuộc chơi F&B

Masan đang trải rộng hoạt động trên 3 mảng chính là hàng sử dụng, thức ăn chăn nuôi và tổ chức tài nguyên. Masan còn đang nắm giữ 19,5% cổ phần tại Nhà băng Techcombank. Trong năm qua, một số mảng hoạt động chủ chốt của Tổ chức mang dấu hiệu tăng trưởng chậm lại. Doanh thu mảng cốt lõi F&B nâng cao trưởng 6,5% trong năm 2016. Đặc trưng, mảng mì gói chứng kiến doanh thu suy giảm đến 11,7% khi chỉ đạt 3.657 tỉ đồng. Trong năm 2015, doanh thu ngành thực phẩm một thể lợi của Masan cũng đi ngang, khiến cho cho các cổ đông cần nghi ngờ về tham vọng của người nắm giữ thị phần số 2 trên thị trường mì ăn ngay lập tức.

“Mảng thực phẩm luôn thể lợi của Masan làm chúng tôi thất vọng. Trong triển vọng những năm tới, ý kiến của chúng tôi sở hữu mảng thực phẩm và nước uống (F&B) là trung lập mang doanh thu dự định chỉ tăng trưởng khoảng 5%”, ông Trần Nhật Trung, nhà phân tách tại Doanh nghiệp Chứng khoán ACBS nhận định. Ngoại trừ những đối thủ cũ như Acecook, Asia Food, Vifon…, Masan hiện nên đối đầu sở hữu những tay chơi mới như Uniben hay Kido giàu tham vọng và dồi dào tiền mặt. Trận đấu giành thị phần mì gói còn khốc liệt hơn do thị trường đang rơi vào ngưỡng bão hòa, buộc những đơn vị trong ngành cần tiến hành những trận chiến về giá bán và kinh doanh đầy tốn kém.

Tính tới cuối năm 2016, lượng tiền mặt và những khoản tương đương tiền tài Đơn vị lên tới hơn 13.000 tỉ đồng. Nhưng tổng nợ cần trả của Masan cũng nâng cao mạnh 17,8% lên hơn 52.700 tỉ đồng, tương ứng mang tỉ lệ nợ trên vốn chủ có là 2,6 lần. Không thể phủ nhận Masan mang lợi thế lớn lúc nhận được sự hậu thuẫn của Techcombank nhưng áp lực chi trả nợ lớn với thể sẽ sở hữu tới các rủi ro tài chính cho Masan. Áp lực từ 1 số mảng kinh doanh ko hiệu quả đã khiến cho cho mức sinh lợi của toàn Tập đoàn không cao như phổ biến nhà đầu tư chờ mong. Trong năm 2016, tỉ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở sữu (ROE) của Masan đã cải thiện hơn lúc đạt 11,7%, từ mức 7,02% của năm trước. Nhưng nếu so sánh mang con số ROE 41% của một tổ chức thực phẩm khác là Vinamilk, Masan vẫn còn khoảng cách cực kỳ xa để đuổi kịp.

Thực tiễn, điểm sáng trong năm qua của Masan chính nằm ở hai mảng: thức uống và thức ăn chăn nuôi. Trong năm 2016, mảng nước giải khát và bia đã tăng trưởng tới hai con số, đóng góp 11% tổng doanh thu Tập đoàn. Mảng đồ uống của Masan hiện mang những thương hiệu nức tiếng, nhằm trong top đầu của thị trường như Vinacafe Biên Hòa, nước khoáng Vĩnh Hảo, nước khoáng Quảng Ninh, bia Sư Tử Trắng.

Tiềm năng của thị trường đồ uống vẫn còn khá to cho Masan khai khác. Điển dường như quy mô thị trường nước khoáng lên đến 40.000 tỉ đồng, thị trường bia sở hữu giá trị 153.943 tỉ đồng (năm 2015 E-Learning Việt Nam theo EuroMonitor International). Có nhẽ nhìn thấy được thời cơ này cần ko kể thực hành những thương vụ sáp nhập trong ngành, vừa rồi, Masan đã bổ dụng ông Lê Trung Thành, Phó Tổng Giám đốc tại Masan Beverage, giữ chức Phó Tổng Giám đốc phụ trách Sáng kiến chiến lược của Tập đoàn. Trước khi gia nhập Masan, ông Thành từng sở hữu phổ biến năm kinh nghiệm giữ vị trí Tổng Giám đốc của Nutifood, Tổng Giám đốc ICP, hay Giám đốc Kinh doanh của Pepsi Co. Kinh nghiệm dày dạn trong ngành thực phẩm và nước uống của ông Thành được kỳ vọng sẽ với đến sức bật mới cho Tập đoàn, cũng như để ứng phó có các động thái mới của những đối thủ lớn như Nestlé, Trung Nguyên, PesiCo, Coca Cola hay Tân Hiệp Phát.

Ngoại trừ mảng thức uống, 1 trong các mảng được giới đầu tư vô cùng kỳ vọng sẽ nâng tầm Masan trong những năm đến là mảng đạm động vật, gồm sở hữu thức ăn chăn nuôi và thực phẩm chế biến. Trong khi mảng thực phẩm (food) cực kỳ mạnh thì ở lĩnh vực chăn nuôi (farm), các nông trại của Vissan tương đối nhỏ, mới đáp ứng được 10% nhu cầu làm thịt heo. Thành ra, cuối năm ngoái, Masan đã khai trương trang trại chăn nuôi lợn kỹ thuật cao Masan Nutri-Farm Nghệ An có tổng dung tích trên 223ha, tổng vốn đầu tư 1.000 tỉ đồng. Ông Nguyễn Đăng Quang, Chủ toạ Hội đồng Quản trị Tập đoàn Masan, cho biết nông trại được xây dựng sở hữu quy mô 10.000 con heo, và 230.000 con heo thịt/năm đạt tiêu chuẩn khoa học chăn nuôi VietGA.

Nếu xây dựng hoặc thâu tóm thành công vùng chăn nuôi cho riêng mình, Masan hoàn toàn mang thể trở nên đối thủ ngang tầm với C.P Việt Nam. Và tham vọng “viễn tưởng” của Masan đặt ra 15 năm trước có thể được hiện thực hóa: Mỗi gia đình Việt Nam một sản phẩm của Masan.

Chỉ trong năm 2016, chỉ riêng mảng thức ăn chăn nuôi đã tạo ra hơn một nửa tổng doanh thu và sở hữu lại 40% tổng lợi nhuận cho toàn Tập đoàn. Trong năm 2016, Masan chi ra hàng ngàn tỉ đồng để thâu tóm thành công hai đơn vị nổi danh trong ngành thực phẩm là Công ty Cổ phần Kỹ nghệ Súc sản (Vissan) và Thực phẩm Cholimex Food. Động thái này cho thấy Tập đoàn đang với tham vọng rất lớn trong việc hoàn thiện chuỗi giá trị 3F (feed-farm-food) từ nông trại đến bàn ăn, giành lấy cơ hội trên thị trường giết mổ trị giá 18 tỉ USD vốn vẫn còn dư địa tăng trưởng do nhu cầu ở ăn sạch ở Việt Nam ngày một tăng mạnh.

Doanh thu của Cholimex Food đạt gần một.300 tỉ đồng. Trong khi đó ở Vissan, ngoài hưởng lợi từ doanh thu lên đến 4.502 tỉ đồng, Masan sở hữu thêm thời cơ tiếp cận có 130.000 điểm bán hàng trên toàn quốc của Vissan để mở rộng kênh sản xuất, giành thêm thị phần cho những nhãn hiệu từ thức uống tới giết mổ heo của mình. Thương vụ Singha đầu tư 1,một tỉ USD vào Masan cho thấy tiềm năng của ngành hàng tiêu dùng mà Masan đang sở hữu lợi thế. Sản phẩm nước mắm Chin-su Yod Thong trước tiên đã được tung ra thị trường Thái Lan trong mục đích tiếp cận thị trường 65 triệu người sử dụng Thái Lan, đồng thời hướng đến thị trường ASEAN khái quát.

Với thể thấy Masan đang rất thành công lúc từ một doanh nghiệp B2B (bán cám chăn nuôi cho doanh nghiệp), mở mang sang B2C (bán sản phẩm đầu cuối cho người dùng). Qua ấy, Masan đang gửi thông điệp muốn định vị không phải là tập đoàn đa ngành mà chỉ chú trọng lớn mạnh trong ngành hàng dùng. Masan coi Núi Pháo chỉ là doanh nghiệp có lại loại tiền vì thực tế ngành khai khoáng mỏ ko kiểm soát được về giá như đã phân tích ở trên. Ngân hàng Techcombank đạt mức tăng trưởng cao nhưng đây cũng chỉ là hoạt động tài chính thuần tuý.

Nhưng liệu trong năm nay Masan sẽ tiếp tục chiến thuật lấy sắm bán và sáp nhập (M&A) là nền tảng để đẩy mạnh hơn tốc độ vững mạnh của ngành hàng F&B? “Thách thức chủ yếu cho Masan hiện nay là nên làm cho sao xây dựng được chuỗi giá trị từ thức ăn chăn nuôi tới mở mang mạng lưới Vissan ra toàn quốc. Tôi cho rằng cách thức nâng cao trưởng hữu cơ, ko cần là M&A sẽ là chìa khóa hiện giờ. Sẽ thật khó để có thực hiện các thương vụ M&A lớn ở mức giá quyến rũ vào các ngày này do toàn bộ cổ phiếu đang được bán ở mức chênh lệch quá lớn”, ông Fiachra Mac Cana nhận định.

Nguyễn Sơn
* Nguồn: Nhịp cầu Đầu tư


http://www.brandsvietnam.com/12020-Masan-roi-Nui-Phao-ve-xay-thanh-dap-luy-3F

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here